Նյութը՝ Միլենա Մկրտչյանի
Լուսանկարները՝ Ջուլիա Գասպարյանի
Տեղադրվել է 18-04-2019
Ռեժիսոր, սցենարիստ Մհեր Մկրտչյանն՝ արդեն նաև գրքի հեղինակ
«Մհեր Մկրտչյան» արտիստական թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար, ռեժիսոր և սցենարիստ Մհեր Մկրտչյանը վերջերս ընթերցողների դատին է ներկայացրել «Поцелуй пьяной обезьяны» («Հարբած կապիկի համբույրը») գիրքը: Գիրքը հրատարակել է «Անտարես» հրատարակչությունը:
Ինչպես Մհեր Մկրտչյանի հեղինակած ֆիլմերի, սցենարների, բեմադրությունների առանցքում, այնպես էլ «Հարբած կապիկի համբույրը» գրքում գլխավորը և կարևորը մարդն է: Հեղինակը կարևորում է այն, թե արվեստում որքանով է հաջողվում ընթերցողի կամ հանդիսատեսի մեջ առաջացնել էմոցիա, հուզել կամ ուրախություն պարգևել նրան:

Գրականության ոլորտում իր առաջին փորձի, հանդիպած դժվարությունների, վիպակի հիման վրա ֆիլմ նկարահանելու և ստեղծագործական գործունեության այլ մանրամասների մասին Eritasard.am-ը զրուցել է Մհեր Մկրտչյանի հետ:
- Ինչպե՞ս որոշեցիք մուտք գործել գրականության ասպարեզ:

Ցանկացա գրել և սկսեցի գրել որպես սցենար: Հետո ցույց տվեցի Արքմենիկ Նիկողոսյանին, քանի որ միշտ գրականության վերաբերյալ իր կարծիքը ինձ հետաքրքրում է: Հավանեց, արեց որոշ ուղղումներ և առաջարկեց դա որպես գիրք ներկայացնել, այլ ոչ որպես սցենար: Նա էլ դարձավ գրքի խմբագիրը: Մի քիչ ինձ տանջեց, քանի որ ես չունեի գիրք գրելու փորձ: Ես ինչ գրում էի, սցենար էր ստացվում և իր օգնությամբ վերջիվերջո ծնվեց այն, ինչ ծնվեց և ստացավ գրքի տեսք: Հիմա էլ Արքմենիկի հետ խոսելիս միշտ ասում եմ՝ «Դու առաջին մարդն էիր, ով ինձ դրդեց գիրք գրելուն: Այս գործում դու իմ ուսուցիչն ես»: Հիմա էլ, երբ զանգ եմ տալիս նրան, կատակով ասում եմ՝ ուսուցիչս:

- Ինչպե՞ս ընտրեցիք այն թեման և այն կերպարներին, որոնց մասին պիտի լիներ «Հարբած կապիկի համբույրը» գիրքը:
 
Երբ նոր եմ սկսում գրել, չգիտեմ և չեմ մտածում՝ ինչի մասին պիտի գրեմ: Ես ուղղակի սիրում եմ գրել և գրում եմ: Իսկ հետո այն, լինի դա գիրք թե սցենար, սկսում է ինքն իրենով ապրել: Իհարկե, հետո մշակում եմ, համապատասխանեցնում եմ որոշ կանոնների, որոնց պիտի համապատասխանի սցենարը կամ գիրքը, բայց մի էջը գրելիս ես չգիտեմ, թե երկրորդ, երրորդ կամ մյուս էջերում ինչ է կատարվելու: Դա է, որ ինձ հետաքրքրում է: Գիրքը ռուսերերեն է, որովհեև հայերեն գեղարվեստական գրականություն չեմ կարողանում գրել: Ստացել եմ ռուսական կրթություն:



- Գրքի պատրաստման համար Դուք աշխատել եք մեկ ամիս և ևս մեկ ամիս աշխատել եք «Անտարես» հրատարակչության հետ: Եթե այսօր հնարավորություն ունենայիք, կփոխեի՞ք որևէ բան այդ երկու ամիսների ընթացքում արված աշխատանքի մեջ:
 
Նման ցանկություն միշտ կա: Օրինակ՝ իմ ամեն մի նկարած ֆիլմի դեպքում ևս, եթե ես հետադարձ հայացք գցեմ, մտածեմ, թե ինչը այլ կերպ կանեի կամ կփոխեի, կգտնեմ նման բաներ. դա միշտ լինում է: Դրա համար պրոֆեսիոնալ մի շատ լավ մոտեցում կա՝ արել ես աշխատանքը, վերջ, պետք է փակել այդ էջը և ավարտել. այն արդեն իր կյանքով պիտի ապրի: Դու արդեն արել ես այդպես, քո այդ ժամանակվա մտածելակերպով: Պետք է կարողանաս փակել էջը, փակել գիրքը, փակել ֆիլմը և այն կսկսի ապրել իր կյանքով:

- Մի առիթով ասել էիք, որ եթե գիրքը հաջողություն ունենա, անպայման ֆիլմի կվերածեք: Արդարացա՞ն Ձեր սպասելիքները: Աշխատո՞ւմ եք այդ ուղղությամբ:
 
Իմ կարծիքով դեռ շատ շուտ է հաջողության մասին խոսելու համար: Ժամանակը ցույց կտա՝ ինչքան ընթերցող կունենա գիրքը, և, առաջին հերթին՝ կարծիքներն են կարևոր: Այն մարդկանց կարծիքները, ում խոսքը քեզ համար կարևոր է: Ցանկություն կա ֆիլմ նկարահանելու, բայց ֆիլմ նկարելը շատ բարդ մեխանիզմ է, որը կախված է հազարավոր հանգամանքներից, մի օրում որոշվող հարց չէ: Ֆիլմը բոլորովին ուրիշ, կենդանի երևույթ է: 

- Կարո՞ղ ենք նշել, որ կինոմատոգրաֆիան Ձեզ համար շարունակում է մնալ առաջնային տեղում, իսկ գրականությունը սիրելի նախասիրություն է:
 
Չեմ  ուզում գրականությանը վերաբերվեմ որպես նախասիրություն, որովհետև դա իմ մասնագիտությունն եմ համարում: Կարծում եմ՝ սցենար գրելու կամ գիրք գրելու մեջ մեծ չէ տարբերությունը: Վերջիվերջո նաև դիպլոմով ես ռեժիսոր չեմ, սցենարիստ եմ: Կրթությունս ստացել եմ Մոսկվայում, որտեղ նաև ապրել եմ 27 տարի:

- Այժմ, երբ արդեն ունեք որոշակի փորձ գրականության ասպարեզում, ի՞նչ եք կարծում, ավելի դժվար է ֆիլմի համար սցենա՞ր գրելը, թե՞ գրական ստեղծագործություն: Ո՞ր աշխատանքն եք համարում ավելի հետաքրքիր:
 
Բարդ հարց է: Ես չգիտեմ՝ որն է ավելի դժվար: Միգուցե ֆիլմի սցենար գրելն ավելի դժվար է, որովհետև այդ դեպքում դու պետք է հաշվի առնես մոտ 70 հանգամանք. ոնց է նկարահանվելու, ինչ է արժենալու, ովքեր են խաղալու, շատ այլ արտադրական և ֆինանսական հարցեր: Գիրք գրելիս դու ազատ ես: Դու չես մտածում ոչ մի բանի մասին: Երևի այդ կողմից՝ գիրք գրելը շատ ավելի հաճելի է:



- Ձեր բազմազբաղ և հագեցած առօրյայում ժամանակ գտնո՞ւմ եք ընթերցանության համար: Եթե այո, ապա ի՞նչ եք ընթերցում:
 
Թատրոնի համար կարդում եմ շատ պիեսներ՝ լավ և վատ, որովհետև հիմա ավելի ծանրաբեռնված եմ թատրոնով: Մեր թատրոնը բաց թատրոն է: Ռեժիսորները հնարավորություն ունեն գալու և այստեղ բեմադրություն անելու, բայց իմ առաջին հարցը միշտ հետևյալն է. «Ի՞նչ եք ուզում բեմադրել»: Տարբեր ռեժիսորներ տարբեր բաներ են առաջարկում, իսկ դու պիտի այդ բոլորը պիեսները կարդաս: Սա էլ գեղարվեստակակ ղեկավար լինելու ոչ թե առավելությունն է, այլ բացասական կողմն է, քանի որ ստիպված ես շատ ժամանակ կարդալ՝ ոչ միշտ լավ գրականություն:

- Ո՞ր գրքերը խորհուրդ կտաք կարդալ երիտասարդներին:
 
Ժամանակակից երիտասարդը պետք է կարդա ամեն ինչ: Սկսած Շեքսպիրից, Հյուգոյից վերջացրած Ֆիցջերալդով, Սելինջերով և հասնելով ժամանակակից գրականությանը: Կա կրթված մարդ, և կա չկրթված մարդ: Եթե երիտասարդությունը ուզում է լինել կրթված, ուրեմն պետք է այդ ամենը կարդա:
 
- Ի՞նչ ծրագրեր ունեք առաջիկայում:
 
Ապրիլի 26-ին և 27-ին պրեմիերա ունենք` «Ա.Ա.Ծ.՝ Անհետաձգելի Ավանդական Ծիսակատարություն», Արմեն Մարգարյանի բեմադրությունն է: Իսկ ապրիլի 28-ին թատրոնում իմ առաջին բեմադրության պրեմիերան է՝ «SQ... սիրում եմ քեզ»-ը, որի հեղինակը ես եմ: Այս ամսվա վերջում կներկայացնենք այս երկու բեմադրությունները: